OILA MUNOSABATLARIDA PSIXOLOGIK MUHITNING FARZANDLAR RUHIY RIVOJLANISHIGA TA’SIRI
- Authors
-
-
Aminova Gulnoza Azimboyevna
Author
-
- Keywords:
- Array
- Abstract
-
Ushbu maqolada oila munosabatlaridagi psixologik muhitning farzandlar ruhiy rivojlanishi, emotsional barqarorligi, ijtimoiy moslashuvi, o‘zini anglash jarayoni va shaxslararo munosabatlarni shakllantirishga ta’siri ilmiy-nazariy jihatdan tahlil qilinadi. Oiladagi o‘zaro hurmat, mehr-muhabbat, ota-onaning hissiy qo‘llab-quvvatlashi va izchil tarbiya usullarining bola rivojlanishidagi ahamiyati yoritiladi. Shuningdek, oilaviy nizolar, keskin muloqot, emotsional befarqlik va doimiy stressning bolalarning ruhiy holati hamda xulq-atvoriga ehtimoliy ta’sirlari mavjud ilmiy tadqiqotlar asosida ko‘rib chiqiladi. Maqolada Jahon sog‘liqni saqlash tashkiloti, UNICEF hamda rivojlanish psixologiyasi sohasidagi ilmiy adabiyotlardan foydalanilib, oilaviy muhitni baholashda bolaning yoshi, individual xususiyatlari, ijtimoiy sharoiti va ota-onalar bilan munosabatlarining o‘zaro bog‘liqligiga e’tibor qaratiladi. Tadqiqot natijasida farzandlarning sog‘lom ruhiy rivojlanishini qo‘llab-quvvatlash uchun oilada xavfsiz, barqaror, mehrga asoslangan va ochiq muloqotga imkon beradigan muhitni shakllantirish zarurligi asoslanadi.
- References
-
World Health Organization, UNICEF, World Bank Group. Nurturing Care for Early Childhood Development: A Framework for Helping Children Survive and Thrive to Transform Health and Human Potential. Geneva: WHO, 2018. — 55 b. (Foydalanilgan qism: 1–16-betlar).
Harold G. T., Sellers R. Annual Research Review: Interparental Conflict and Youth Psychopathology: An Evidence Review and Practice-Focused Update // Journal of Child Psychology and Psychiatry. — 2018. — Vol. 59, No. 4. — P. 374–402. DOI: 10.1111/jcpp.12893.
Bowlby J. Attachment and Loss. Vol. 1: Attachment. — New York: Basic Books, 1969. — 428 p.
Ainsworth M. D. S., Blehar M. C., Waters E., Wall S. Patterns of Attachment: A Psychological Study of the Strange Situation. — Hillsdale, NJ: Lawrence Erlbaum Associates, 1978. — 391 p.
Morris A. S., Silk J. S., Steinberg L., Myers S. S., Robinson L. R. The Role of the Family Context in the Development of Emotion Regulation // Social Development. — 2007. — Vol. 16, No. 2. — P. 361–388. DOI: 10.1111/j.1467-9507.2007.00389.x.
Repetti R. L., Taylor S. E., Seeman T. E. Risky Families: Family Social Environments and the Mental and Physical Health of Offspring // Psychological Bulletin. — 2002. — Vol. 128, No. 2. — P. 330–366. DOI: 10.1037/0033-2909.128.2.330.
Conger R. D., Conger K. J., Martin M. J. Socioeconomic Status, Family Processes, and Individual Development // Journal of Marriage and Family. — 2010. — Vol. 72, No. 3. — P. 685–704. DOI: 10.1111/j.1741-3737.2010.00725.x.
Bronfenbrenner U. The Ecology of Human Development: Experiments by Nature and Design. — Cambridge, MA: Harvard University Press, 1979. — 330 p.
Baumrind D. Effects of Authoritative Parental Control on Child Behavior // Child Development. — 1966. — Vol. 37, No. 4. — P. 887–907. DOI: 10.2307/1126611.
Evans G. W. The Environment of Childhood Poverty // American Psychologist. — 2004. — Vol. 59, No. 2. — P. 77–92. DOI: 10.1037/0003-066X.59.2.77.
World Health Organization. Improving Early Childhood Development: WHO Guideline. — Geneva: World Health Organization, 2020. — 80 p. (Foydalanilgan qism: 1–18-betlar). ISBN: 978-92-4-000209-8.
Shonkoff J. P., Garner A. S., Siegel B. S., Dobbins M. I., Earls M. F., McGuinn L., Pascoe J., Wood D. L. The Lifelong Effects of Early Childhood Adversity and Toxic Stress // Pediatrics. — 2012. — Vol. 129, No. 1. — P. e232–e246. DOI: 10.1542/peds.2011-2663.
- Downloads
- Published
- 2026-10-10
- Section
- Articles