BOLALARDA FUNKSIONAL QABZIYATNING KLINIK XUSUSIYATLARI VA DAVOLASH USULLARINI TAKOMILLASHTIRISH

Authors
  • Tojiddinova Shoxsanam Rasuljon qizi

    Andijon davlat tibbiyot instituti (ADTI), Davolash fakulteti uchun pediatriya kafedrasi, O‘zbekiston.

    Author

Keywords:
Array
Abstract

Maqolada bolalardagi funksional qabziyatning klinik ko‘rinishlari, patofiziologik va psixosotsial omillari, Rim IV mezonlariga asoslangan diagnostikasi hamda bosqichma-bosqich davolash tamoyillari tahlil qilindi. Zamonaviy xalqaro ko‘rsatmalar va O‘zbekiston ilmiy manbalari qiyosiy o‘rganilib, najasni ushlab qolish xulqi, najas massalarining to‘planishi, enkoprez va qaytalanishning o‘zaro bog‘liqligi ochib berildi. Davolashni optimallashtirishda ichakni dastlabki bo‘shatish, individual davomiy terapiya, oilaviy ta’lim va rejalashtirilgan kuzatuvni bir tizimga birlashtirish taklif qilinadi. Ish adabiyotlar asosidagi nazariy-tahliliy tadqiqot bo‘lib, yangi klinik tajriba natijalarini da’vo qilmaydi.

References

Hyams, J. S., Di Lorenzo, C., Saps, M., Shulman, R. J., Staiano, A., & van Tilburg, M. (2016). Childhood functional gastrointestinal disorders: Child/adolescent. Gastroenterology, 150(6), 1456–1468.e2. https://doi.org/10.1053/j.gastro.2016.02.015

Tabbers, M. M., DiLorenzo, C., Berger, M. Y., Faure, C., Langendam, M. W., Nurko, S., Staiano, A., Vandenplas, Y., & Benninga, M. A. (2014). Evaluation and treatment of functional constipation in infants and children: Evidence-based recommendations from ESPGHAN and NASPGHAN. Journal of Pediatric Gastroenterology and Nutrition, 58(2), 258–274. https://doi.org/10.1097/MPG.0000000000000266

Koppen, I. J. N., Vriesman, M. H., Saps, M., Rajindrajith, S., Shi, X., van Etten-Jamaludin, F. S., Di Lorenzo, C., & Benninga, M. A. (2018). Prevalence of functional defecation disorders in children: A systematic review and meta-analysis. The Journal of Pediatrics, 198, 121–130.e6. https://doi.org/10.1016/j.jpeds.2018.02.029

Gordon, M., de Geus, A., Boruta, M., et al. (2026). European Society for Paediatric Gastroenterology, Hepatology and Nutrition/North American Society for Pediatric Gastroenterology, Hepatology and Nutrition guidelines for treatment of functional constipation in children aged 0–18 years. Journal of Pediatric Gastroenterology and Nutrition, 83(2), 335–366. https://doi.org/10.1002/jpn3.70447

Raxmonova, S. (2026). Bolalarda qabziyatning klinik-epidemiologik xususiyatlari va diagnostik yondashuvlari. Zamonaviy dunyoda tabiiy fanlar, 5(14), 76–78. https://www.in-academy.uz/index.php/ZDTF/article/view/58992

O‘zbekiston Respublikasi Oliy attestatsiya komissiyasi. (2026). Erta yoshli bolalarda funksional ichak buzilishlarida qisqa zanjirli yog‘ kislotalarining diagnostik ahamiyati [Dissertatsiya bo‘yicha ochiq ilmiy ma’lumot]. https://oak.uz/pages/32954

Rodriguez, L., Ambartsumyan, L., Baumgartner, K., et al. (2026). Diagnosis and management of pediatric functional constipation [Clinical care pathway]. American Gastroenterological Association. https://gastro.org/clinical-guidance/diagnosis-and-management-of-pediatric-functional-constipation/

Gordon, M., de Geus, A., Banasiuk, M., et al. (2025). ESPGHAN and NASPGHAN 2024 protocol for paediatric functional constipation treatment guidelines (standard operating procedure). BMJ Paediatrics Open, 9(1), e003161. https://doi.org/10.1136/bmjpo-2024-003161

Cover Image
Downloads
Published
2026-10-16
Section
Articles