O‘ZBEK TILIDA IDEONIMLARNING TARKIBIY MODELLARI VA MATNDA QO‘LLANISHI

Authors
  • Dilmurodova Moxinur Sherzodbek qizi

    Author

Keywords:
Array
Abstract

Maqolada o‘zbek yozma nutqidagi biblionim, gemeronim, artionim va dokumentonimlar tanlangan matn namunalari asosida qiyoslanadi. Tahlil nomning ichki grammatik qurilishi, nomlanuvchi obyekt turi va nomli birikmaning matnga sintaktik bog‘lanishini alohida tavsiflashga asoslanadi. Biblionim misolida tashqi grammatik ko‘rsatkichning nomning o‘ziga yoki tur bildiruvchi otga qo‘shilishi kuzatildi. Gemeronim, artionim va dokumentonim misollarida tur bildiruvchi ot kelishik ko‘rsatkichini qabul qilgan. Rasmiy hujjat nomida qo‘llangan -gi shakli esa nom bilan tur bildiruvchi ot o‘rtasidagi munosabatni ifodalaydi. Natijalar misollar doirasida talqin qilinadi.

References

Jonbo‘tayeva, Z. (2024). Ideonimlar makroko‘lamiga oid tushuncha va atamalar tizimi hamda ularning tasnifi. Til va adabiyot, 18-son. https://www.tiladabiyot.uz/media/18-son__2024-yil._Til_va_adabiyot.uz._s4aYvOj.pdf

Xolmatjonova, M. Sh. q. (2025). Yangi tipdagi 5–7-sinf ona tili darslarida ideonimlarni o‘qitish va o‘rgatishga doir bilim, ko‘nikma va malakalar sirasi. Samarali ta’lim va barqaror innovatsiyalar jurnali, 3(4), 336–348. https://innovativepublication.uz/index.php/jelsi/article/view/2922

Abdulla Qodiriyning «O‘tkan kunlar» romanida milliy o‘zlikning badiiy ifodasi. Universal Xalqaro Ilmiy Jurnal, maqola sahifasi. https://universaljournal.uz/index.php/uxij/uz/article/view/1952

Ayniy vorislari. (2025). 1(8)-son. «Dunyoning ishlari» misollari olingan elektron son. https://buxdu.uz/media/jurnallar/ayniy/ayniy_vorislari_1_2025.pdf

Oyina. «O‘zbekiston adabiyoti va san’ati» gazetasiga havola berilgan maqola, 2945-raqamli sahifa. https://oyina.uz/uz/article/2945

Cinerama. Mahallada duv-duv gap. Film tavsifi. https://cinerama.uz/uz/watch/30/38864

O‘zbekiston Respublikasining 1995-yil 21-dekabrdagi 167-I-son Qonuni. LexUZ. https://lex.uz/docs/-121051

Cover Image
Downloads
Published
2026-11-09
Section
Articles