O‘QUVCHILARNING TABIIY-ILMIY SAVODXONLIGINI XALQARO PISA VA TIMSS BAHOLASH DASTURLARI TALABLARI DARAJASIDA SHAKLLANTIRISHDA KONTEKSTLI KIMYOVIY MASALALARDAN FOYDALANISH SAMARADORLIGI

Authors
  • Eshonqulova Shahlo Toshniyoz qizi

    Qashqadaryo viloyati Kasbi tumani 43-umumiy o'rta ta'lim maktabining kimyo fani o'qituvchisi

    Author

Keywords:
Array
Abstract

Ushbu maqolada umumiy o‘rta ta’lim maktablari o‘quvchilarining tabiiy-ilmiy savodxonligini xalqaro PISA (Programme for International Student Assessment) va TIMSS (Trends in International Mathematics and Science Study) baholash dasturlari talablari asosida rivojlantirish masalalari tahlil qilingan. Kimyo ta’limida an’anaviy reproduktiv masalalardan amaliy hayotiy vaziyatlarga asoslangan kontekstli topshiriqlarga o‘tishning pedagogik va metodik samaradorligi eksperimental tarzda asoslab berilgan. Tadqiqot doirasida 8- va 9-sinf o‘quvchilari ishtirokida pedagogik tajriba-sinov ishlari o‘tkazilib, kontekstli masalalarning o‘quvchilar tomonidan ilmiy dalillarni tushuntirish, tadqiqotlarni loyihalash hamda ma’lumotlarni interpretatsiya qilish kompetensiyalariga ta’siri statistik metodlar (Styudentning t-kriteriyasi) yordamida baholangan. Olingan natijalar kontekstli topshiriqlarni dars jarayoniga tizimli integratsiya qilish o‘quvchilarning funksional savodxonligini va bilimlarni real hayotiy vaziyatlarda qo‘llash ko‘nikmalarini sezilarli darajada oshirishini ko‘rsatdi.

References

1.OECD. PISA 2018 Assessment and Analytical Framework. Paris: OECD Publishing, 2019. – B. 14-18.

2.Mullis, I. V. S., Martin, M. O., Foy, P., Kelly, D. L., & Fishbein, B. TIMSS 2019 International Results in Science. Chestnut Hill, MA: TIMSS & PIRLS International Study Center, Boston College, 2020. – B. 22-26.

3.Roberts, D. A. Scientific Literacy/Science Literacy. In S. K. Abell & N. G. Lederman (Eds.), Handbook of Research on Science Education. Mahwah, NJ: Lawrence Erlbaum Associates, 2007. – B. 45-51.

4.Osborne, J., & Dillon, J. Science Education in Europe: Critical Reflections. London: The Nuffield Foundation, 2008. – B. 33-39.

5.Ismailov, A. A., & Kenzhabayev, T. Kimyo ta’limida xalqaro baholash dasturlarining o‘rni va ahamiyati. Toshkent: O‘qituvchi, 2021. – B. 88-92.

6.Gilbert, J. K. On the nature of "context" in chemical education. International Journal of Science Education, 28(9), 2006. – B. 112-116.

7.Bybee, R. W. Scientific Literacy, PISA, and PISA 2006. European Journal of Science Education, 30(4), 2009. – B. 54-58.

8.Bennett, J., Lubben, F., & Hogarth, S. Bringing science to life: A synthesis of the research on context-based and STS approaches to science teaching. Science Education, 91(3), 2007. – B. 104-108.

9.Martin, M. O., Mullis, I. V. S., & Foy, P. TIMSS 2015 International Results in Science. Chestnut Hill, MA: Boston College, 2016. – B. 77-83.

10.Fensham, P. J. Real world contexts in PISA science: Problems and issues. Frontiers of Education in China, 4(1), 2009. – B. 65-71.

11.Norris, S. P., & Phillips, L. M. How literacy in its fundamental sense is central to scientific literacy. Science Education, 87(2), 2003. – B. 19-24.

12.Voskresenskaya, N. M. Otsenka estestvennonauchnoy gramotnosti v mezhdunarodnyx issledovaniyax PISA. Pedagogika, № 4, 2018. – B. 142-146.

Cover Image
Downloads
Published
2026-09-07
Section
Articles